Η δολοφονία των τριών νέων στη Γιάννουλη από τους Ναζί
1.Αράπκουλε Μαρία, «Παράδοξες μνήμες»,σελ.69-70.
«…Αρχές Σεπτέμβρη οι Γερμανοί εισβάλλουν στα σπίτια του χωριού μας και συλλαμβάνουν 17 νεαρά πρόσωπα, άντρες και γυναίκες (ανάμεσά τους και τη μικρή αδερφή της γιαγιάς μου ,Μαρίκα) .Γίνονται οι σχετικές ανακρίσεις… στο δημοτικό σχολείο και την άλλη μέρα πάλι το βράδυ ελευθερώνουν από τα 17 πρόσωπα που έχουν συλλάβει τα 14 .Πέρα από τις μυστικές καταγγελίες (δύο μελών της οργάνωσης ΕΑΣΑΔ )δεν είχαν αποδεικτικά στοιχεία ενοχής για όλους, για να τους κρατήσουν. αυτό που είναι αληθές ως προς την κράτηση των τριών προσώπων είναι ότι βρήκανε πάνω τους τις προκηρύξεις. Κι είναι ακόμη αληθέστερο πως ήταν καθαρή προδοσία για τους αγωνιστές του χωριού μας .
Ο λόγος του αξιωματικού Λίζα (Leuzer) προς τον πατέρα του ενός μικρού αιχμαλώτου και εκτελεσθέντος μετά το επικύρωσε. «Όταν με το καλό θα τελειώσει ο πόλεμος και πάω στην πατρίδα μου τη Γερμανία θα σου γράψω, Κύριε Αβδιμιώτη,να σου πω ποιοι συγχωριανοί τους πρόδωσαν».
Είναι βράδυ 5 Σεπτεμβρίου του 1944…το αγκάθι της πρότασης -προδοσίας του Γερμανού αξιωματικού ξεσκίζει το μυαλό τους…Το ένα η εκτέλεση του 17χρονου παιδιού τους και το άλλο η ανταλλαγή του με ένα άλλο πρόσωπο του χωριού και του ΕΑΜ…Έχουν πάρει τη μεγάλη απόφαση που ταιριάζει στο ήθος…
Ένας Ιταλός καραμπινιέρης… βοηθούσε στα μαγειρεία των Γερμανών της Γιάννουλης…Μετά την εκτέλεση των παιδιών είπε στην τότε ερωμένη του … « Αν θέλατε τα παλικάρια σας να μην εκτελεστούν, ας προσέχατε περισσότερο τους εφήβους σας που χάλασαν τα λάστιχα από το αυτοκίνητο του μεγάλου του ΕΑΣΑΔ. Έκανε ενέργειες ο «μεγάλος» για τη μη εκτέλεση τους. Σχεδόν τετελεσμένες θετικές ενέργειες ως προς την ελευθέρωσή τους ως κύριος ανταλλάξιμος…μεσάζων στους Ναζί. Αλλά ένα βράδυ πριν από την εκτέλεση ,κι ενώ βρισκόταν εντός του σχολείου, κάποια παιδιά προξένησαν ζημιά στο όχημά του .Βγαίνοντας , για να φύγει, με έκπληξη είδε ξεφουσκωμένα τα λάστιχα… και άλλαξε γνώμη!...»
2.Αράπκουλε Μαρία, "Οι δρόμοι της Γιάννουλης"
Αβδιμιώτης Απόστολος του Κων/νου, ετών 17
Οι γονείς του πατέρα μου Κυριάκου Κουρούτσα κατάγονταν από την Ανατολική Θράκη και οι γονείς της μητέρας μου Ελευθερίας ,το γένος Κουλουψούζη, κατάγονταν από τη Θράκη και τη Μικρά Ασία. Πιο συγκεκριμένα κατάγονταν απο τις Σαράντα Εκκλησιές, περιοχή της Β.Α.Θράκης, μία εύπορη περιοχή της Αδριανούπολης. Στον 1ο διωγμό πήγαν στη Ρουμανία για δύο χρόνια .Στον 2ο διωγμό έφτασαν στην Ελλάδα, τους πήγαν στα Μέγαρα και μετά στη Λάρισα όπου έμεναν σε σκηνές στον Άγιο Αθανάσιο. Μετά ήρθαν στη Γιάννουλη όπου έγινε προσφυγικό χωριό.
Η γιαγιά μου η Μελπομένη ,από την πλευρά της μητέρας μου, ήταν η αδελφή του ξυλουργού Χρήστου Μιχαλακίδη και σύζυγος του Κωνσταντίνου Κουλουψούζη.Οι γονείς τους ήταν ο Κλεόβουλος και η Φανή. Όταν συνέλαβαν τον Χρήστο ένας Γερμανός αξιωματικός τους συμβούλευσε να στείλουν κάποιον εκτός των στενών συγγενών ,για να μη κινήσουν υποψίες, στο δημοτικό και να πάρει τις προκηρύξεις για να μην υπάρχουν ενοχοποιητικά στοιχεία. Η Μελπομένη έστειλε την πεθερά της .Αυτή κρατώντας φαγητό πήγε στους κρατούμενους, οι οποίοι πήραν θάρρος πως με το σχέδιο καταστροφής των προκηρύξεων μπορεί να σωθούν. Πήρε τις προκηρύξεις και τις έκρυψε κάτω από τα φουστάνια της με σκοπό να τις εξαφανίσει. Τρομοκρατημένη ,όπως ήταν, βιάστηκε να τις πετάξει ενώ ήταν ακόμα στην αυλή του σχολείου. Ο φρουρός το αντιλήφθηκε και τις μάζεψε.
Οι Γερμανοί διέταξαν να πάνε όλοι οι κάτοικοι στην εκτέλεση. Η γιαγιά Μελπομένη είχε έναν γιό ,τον Αντώνη, που τότε ήταν 5 χρονών και ήταν έγκυος στο δεύτερο παιδί της. Όταν είδε τον μοναδικό αδελφό της να εκτελείται ένιωσε πως θα έβγαινε το μωρό από το στόμα.
Η γιαγιά έκανε 4 παιδιά. Τον Αντώνη, τη μητέρα μου Ελευθερία (γεν.1940),τη Φανή και τον Χρήστο ( που του έδωσαν το όνομα του εκτελεσμένου αδελφού της).
4. Eυδοκία
(Κική) Κοσμοπούλου
Η
γιαγιά μου ,η Ελένη Βουγιούκα -Σαμαρά, μου έλεγε πως στη διάρκεια της
γερμανικής κατοχής οι αντάρτες έβγαλαν πακέτα με προκηρύξεις κατά των Γερμανών
και τις έδωσαν σε αγωνιστές στη Γιάννουλη. Οι Γερμανοί συνέλαβαν κάποιους κατοίκους, αλλά
δεν είχαν στοιχεία και τους
απελευθέρωσαν. Όμως βρήκαν στα πακέτα των προκηρύξεων τη λίστα με
τα ονόματα και τις υπογραφές αυτών που
θα μοίραζαν τις προκηρύξεις .Εκτός από τους Αβδιμιώτη ,Μιχαλακίδη, Κουλουψούζη συνέλαβαν
και έναν ακόμα ,τον Εμμανουηλίδη. Ο θείος του ,ο Βογιατζόγλου Δημήτρης,
ήταν ιδιοκτήτης του σπιτιού ,όπου σήμερα είναι το ουζερί «Σπιτάκι». Οι Γερμανοί
το είχαν επιτάξει και διέμενε εκεί ένας Γερμανός αξιωματικός. Αυτός του είπε «
-Πες στον ανιψιό σου να υποκριθεί πως είναι αγράμματος, να μη δώσει δείγμα
υπογραφής και να βάλει σταυρό». Πραγματικά έτσι και έγινε .Η μάνα του
Βογιατζόγλου και προγιαγιά μου πήγε να δει τον Εμμανουηλίδη στο πέτρινο Δημοτικό σχολείο και του
είπε στα τουρκικά «-Άμα σε βάλουν να υπογράψεις πες ότι δεν ξέρεις να γράφεις
και ότι μπορείς να βάλεις μόνο σταυρό». Έτσι δεν εκτελέστηκε.
Ο Γερμανός αξιωματικός πριν από χρόνια ήρθε στη Γιάννουλη και συναντήθηκε με την
οικογένεια του νέου που τελικά δεν εκτελέστηκε.
Επίσης η γιαγιά μου μού έλεγε πως τα τρία παιδιά τα συνέλαβαν οι
Γερμανοί και τα έβαλαν στο δημοτικό σχολείο το πέτρινο και τα βασάνισαν. Μετά τους οδήγησαν στα
Αυλαγάδια των Μικρασιατών (και συγκεκριμένα στα οικόπεδα Κασάμπαλη),τους έβαλαν
να σκάψουν τους τάφους τους και τους εκτέλεσαν. Ακόμα πως κατά τη διακομιδή των λειψάνων είχε δει πως
στα κρανία τους υπήρχε η οπή από τη χαριστική βολή
που τους έδωσαν οι Γερμανοί.
Μου
έλεγε πως στο Δημοτικό σχολείο διέμεναν Γερμανοί στρατιώτες και στη σημερινή παιδική χαρά μπροστά από το
σχολείο οι Γερμανοί είχανε σκάψει το χώμα και είχαν βάλει πολυβόλα .Ακόμα θυμόταν ότι στο Κονάκι (πύργος
Χαροκόπου), δίπλα στην εκκλησία στον
Άγιο Χαράλαμπο ήταν θαμμένοι Εγγλέζοι.
